20 Yanvar: Sovet Ordusunun Bakıda Qanlı Müdaxiləsi və Azərbaycanın Müstəqillik Yolunda Dönüş Nöqtəsi
1990-cı il yanvarın 20-də Sovet İttifaqı ordusunun Bakıya yeridilməsi nəticəsində onlarla mülki şəxs həlak olub, yüzlərlə insan yaralanıb.
InterPress.ge xəbər verir ki, Azərbaycan tarixində "Qanlı Yanvar" kimi tanınan bu hadisə, Moskvanın respublikada artan müstəqillik tələblərini zor gücü ilə boğmaq cəhdi kimi qiymətləndirilir.
Rəsmi məlumatlara görə, sovet qoşunları fövqəladə vəziyyət elan edilməzdən əvvəl Bakıya daxil olub və dinc əhaliyə qarşı ağır silahlardan istifadə edilib. Hadisə zamanı qadınlar, uşaqlar və yaşlılar da daxil olmaqla azı 130-dan çox mülki şəxs həyatını itirib, 700-dən artıq insan xəsarət alıb.
Sovet rəhbərliyi əməliyyatı “ictimai asayişin bərpası” ilə əsaslandırsa da, beynəlxalq müşahidəçilər və insan hüquqları təşkilatları bunu mülki əhaliyə qarşı qeyri-mütənasib güc tətbiqi kimi dəyərləndirib. Qərb mediasında hadisələr Sovet İttifaqının dağılma prosesində ən qanlı səhifələrdən biri kimi təsvir olunub.
Qanlı Yanvar, Azərbaycan cəmiyyətində Moskva rəhbərliyinə olan etimadı tamamilə sarsıdıb və müstəqillik hərəkatını daha da gücləndirib. Cəmi bir il sonra, 1991-ci ildə Azərbaycan Sovet İttifaqından ayrılaraq müstəqilliyini elan edib.
Bu gün 20 Yanvar Azərbaycanda milli matəm günü kimi qeyd olunur. Hadisə, həmçinin postsovet məkanında dövlət zorakılığı, insan hüquqları və xalqların öz müqəddəratını təyin etmə hüququ ilə bağlı beynəlxalq müzakirələrdə mühüm tarixi nümunə olaraq qalır.
