Şota Berekaşvili: Qiymət formalaşması zəncirində asimmetrik münasibətlər və işçi kapitalı çatışmazlığı var
Gürcüstan parlamentinin ərzaq məhsulları, dərman vasitələri və yanacağın qiymət formalaşması strukturunu araşdıran müvəqqəti komissiyasının sədri Şota Berekashvili qiymət formalaşması zəncirində subyektlər arasında asimmetrik münasibətlərin mövcud olduğunu bildirib.
InterPress.ge xəbər verir ki, onun sözlərinə görə, istehsalçı, distribütor və pərakəndə şəbəkə operatoru arasında münasibətlərdə balans pozulub və zəncirin yuxarı hissəsində yerləşən tərəf daha çox danışıqlar gücünə malikdir.
“Qiymət formalaşması zəncirində subyektlər arasında münasibətlərə gəldikdə, istehsalçı, distribütor və pərakəndə şəbəkə operatoru nəzərdə tutulur. Burada asimmetrik münasibət müşahidə olunur. Bu isə o deməkdir ki, zəncirin yuxarı hissəsində olan tərəf daha çox danışıqlar gücünə malikdir və o, ödənişlər və məhsul dövriyyəsi daxil olmaqla kommersiya şərtlərini müəyyənləşdirir”, – deyə Berekashvili qeyd edib.
Komissiya sədrinin sözlərinə görə, əsas problemlərdən biri də məhz bu asimmetrik münasibətlərdir, çünki qiymət formalaşması zəncirində fəaliyyət göstərən şirkətlər qeyri-bərabər şərtlər altında işləyirlər. O bildirib ki, digər ciddi problem işçi kapitalı çatışmazlığıdır.
“Bir sıra şirkətlər bildiriblər ki, şəbəkə operatorları ilə münasibətlərdə məhsul dövriyyəsinə nəzarət edə bilmirlər və bu, ciddi problemdir. Asimmetrik münasibətlər zəncirdə olan şirkətləri qeyri-bərabər vəziyyətə salır. Bu isə birbaşa işçi kapitalı çatışmazlığına təsir göstərir. Şirkətlərin böyük hissəsi işçi kapitalını kredit vəsaitləri hesabına tamamlamağa məcbur olur ki, bu da ucuz deyil. Bəzi hallarda faiz dərəcəsi 15-16 faiz təşkil edir və bu da məhsulun vahid dəyərinə təsir edir. Burada ciddi korrektələrə ehtiyac var”, – deyə o vurğulayıb.
Berekashvili əlavə edib ki, bəzi şirkətlərdə ehtiyatların idarə olunması və itkilərlə bağlı da problemlər mövcuddur.
Onun sözlərinə görə, pərakəndə şəbəkələrlə münasibətlərdə məhsul dövriyyəsinə tam nəzarət mümkün olmadığından, ehtiyatların düzgün idarə olunması və itkilərin azaldılması çətinləşir ki, bu da əlavə tənzimləmə və düzəlişlər tələb edir.
